مقدمه
بازیهای محلی بخش مهمی از فرهنگ و تاریخ هر منطقه را تشکیل میدهند. یکی از این بازیهای سنتی که در سراسر ایران محبوبیت دارد، بازی «گرگم به هوا» است. این بازی نه تنها سرگرمکننده است، بلکه به تقویت مهارتهای جسمی و اجتماعی کودکان نیز کمک میکند.
برای گسترش دانش خود، مقاله بازی های محلی مازندران را مطالعه کنید.
تاریخچه بازی «گرگم به هوا»
بازی «گرگم به هوا» از دیرباز در فرهنگ ایرانیان حضور داشته و نسل به نسل منتقل شده است. این بازی در مناطق مختلف ایران با نامها و قوانین جزئی متفاوتی اجرا میشود، اما اصول کلی آن یکسان است. هدف اصلی این بازی، تقویت روحیه همکاری، ایثار و استقامت در کودکان است.
روش انجام بازی «گرگم به هوا»
برای اجرای این بازی، مراحل زیر را دنبال کنید:
در این مقاله بازی های محلی تربت جام اطلاعات مفیدی آمده است.
- انتخاب گرگ: ابتدا بازیکنان در محل بازی جمع میشوند و با توافق یا قرعهکشی، یک نفر را به عنوان «گرگ» انتخاب میکنند.
- محوطه بازی: محدودهای به ابعاد تقریبی ۳۰ در ۲۰ متر برای بازی تعیین میشود.
- شروع بازی: بازیکنان در محوطه پراکنده میشوند و «گرگ» تلاش میکند با تعقیب و لمس کردن آنها، یکی از بازیکنان را بگیرد.
- قوانین ایمنی: بازیکنان میتوانند با ایستادن در مکانهای بلندتر از سطح زمین (مانند سکو یا پله) از دست «گرگ» در امان بمانند. همچنین، اگر دو بازیکن دست یکدیگر را بگیرند، «گرگ» نمیتواند آنها را بگیرد.
- تعویض نقشها: اگر «گرگ» موفق به لمس یکی از بازیکنان شود، آن بازیکن به عنوان «گرگ» جدید انتخاب شده و بازی ادامه مییابد.
اهداف و فواید بازی
بازی «گرگم به هوا» دارای اهداف و فواید متعددی است، از جمله:
- تقویت قوای جسمانی: دویدن و تحرک در این بازی به بهبود آمادگی جسمانی و تقویت عضلات پاها کمک میکند.
- افزایش سرعت عمل و عکسالعمل: بازیکنان باید به سرعت تصمیم بگیرند و واکنش نشان دهند، که این امر به تقویت مهارتهای تصمیمگیری و عکسالعمل سریع کمک میکند.
- پرورش روحیه همکاری و ایثار: قوانین بازی، مانند گرفتن دست یکدیگر برای محافظت از هم، به کودکان مفهوم همکاری و ایثار را آموزش میدهد.
- ایجاد شادی و نشاط: این بازی با ایجاد فضای شاد و مفرح، به بهبود روحیه و کاهش استرس در کودکان کمک میکند.
تنوعهای منطقهای بازی
بازی «گرگم به هوا» در مناطق مختلف ایران با تفاوتهای جزئی اجرا میشود. به عنوان مثال:
برای گسترش دانش خود، مقاله بازی محلی همدان را مطالعه کنید.
- استان کرمان (سیرجان): بازیکنان از میان خود یک نفر را بهعنوان «گرگ» انتخاب میکنند و خود روی پله یا هر جای بلند دیگری میایستند. «گرگ» در کمین است تا هنگامی که بازیکنان جای خود را عوض میکنند، به یکی از آنها دست بزند. در این صورت، آن بازیکن «گرگ» میشود و جای «گرگ» قبلی را میگیرد و بازی ادامه مییابد.
- استان خراسان: در این منطقه، بازی با نام «یولداش منی قورد قوپاردی» شناخته میشود. در این نسخه، یک نفر به عنوان «گرگ» و یک نفر به عنوان «گوسفند» انتخاب میشوند. بقیه بازیکنان به عنوان «بره» پشت سر «گوسفند» صف میکشند. «گرگ» سعی میکند با دست زدن به «برهها» آنها را از «گوسفند» جدا کند، در حالی که «گوسفند» با چوبی که در دست دارد، مانع نزدیک شدن «گرگ» به «برهها» میشود.
نکات مهم در اجرای بازی
- تعداد بازیکنان: این بازی معمولاً با ۱۰ تا ۳۰ نفر اجرا میشود، اما میتوان تعداد بازیکنان را بر اساس شرایط و فضای موجود تنظیم کرد.
- سن بازیکنان: مناسب برای کودکان ۷ تا ۱۳ ساله است، اما با تنظیم قوانین میتوان آن را برای سنین دیگر نیز اجرا کرد.
- محوطه بازی: باید فضایی باز و ایمن با ابعاد مناسب برای دویدن و تحرک بازیکنان انتخاب شود.
- نظارت بزرگسالان: حضور یک بزرگسال برای نظارت بر بازی و اطمینان از رعایت قوانین و ایمنی بازیکنان توصیه میشود.
نتیجهگیری
بازی «گرگم به هوا» یکی از بازیهای سنتی و محبوب ایرانی است که با تقویت مهارتهای جسمی و اجتماعی کودکان، به پرورش روحیه همکاری و ایثار در آنها کمک میکند. اجرای این بازی در محیطهای آموزشی و خانوادگی میتواند به ایجاد نشاط و تقویت روابط اجتماعی کودکان کمک شایانی نماید.