بازیهای محلی بخش مهمی از فرهنگ و هویت هر منطقه را تشکیل میدهند و نقش بسزایی در تقویت روابط اجتماعی و انتقال ارزشهای فرهنگی دارند. یکی از این بازیهای سنتی، بازی «آشیق» است که در میان اقوام ترکمن و آذری رواج داشته و به عنوان یک سرگرمی محبوب در میان کودکان و نوجوانان شناخته میشود.
تاریخچه بازی آشیق
بازی آشیق ریشه در فرهنگ و سنتهای قدیمی اقوام ترکمن و آذری دارد. این بازی با استفاده از استخوان کشکک زانوی گوسفند یا بز، که به آن «آشیق» گفته میشود، انجام میگیرد. در گذشته، جوانان و حتی بزرگان این استخوانها را جمعآوری کرده و با رنگآمیزی و آمادهسازی آنها، به بازی میپرداختند. این بازی نه تنها به عنوان یک سرگرمی، بلکه به عنوان وسیلهای برای تقویت مهارتهای نشانهگیری و هماهنگی دست و چشم مورد استفاده قرار میگرفت.
این موضوع را بهتر بشناسید با مطالعه بازی محلی چوب کشی.
برای گسترش دانش خود، مقاله بازی محلی پشکل چال را مطالعه کنید.
روش انجام بازی آشیق
بازی آشیق به صورت گروهی و معمولاً بین ۲ تا ۴ نفر انجام میشود. مراحل انجام بازی به شرح زیر است:
توصیه میکنیم این مطلب بازی محلی زوران را حتماً بخوانید.
برای مطالعه بیشتر، به بازی محلی سایه بردک سری سر بزنید.
توصیه میکنیم این مطلب بازی محلی استپ هوایی را حتماً بخوانید.
- آمادهسازی زمین بازی: در وسط زمینی هموار، دایرهای کشیده میشود و این دایره درون یک کادر مستطیل شکل قرار میگیرد.
- چیدن آشیقها: هر بازیکن تعداد مساوی از آشیقها (مثلاً ۳ یا ۴ عدد) را در وسط دایره به صورت افقی میچیند.
- تعیین نوبت: با قرعهکشی، نوبت شروع بازی مشخص میشود.
- ضربه زدن با «ساققا»: بازیکن شروعکننده با استفاده از «ساققا» که آشیق بزرگتری است و گاهی داخل آن با سرب پر شده تا وزن بیشتری داشته باشد، از پشت خط مستطیل به سمت آشیقهای چیده شده نشانهگیری کرده و ضربه میزند.
- جمعآوری آشیقها: اگر بازیکن موفق شود آشیقی را از خط مستطیل بیرون بیندازد، آن آشیق را به عنوان امتیاز برای خود برمیدارد. همچنین، آشیقهایی که به فاصله یک وجب از خط دایره داخل کادر خارج میشوند، باید با استفاده از «ساققا» و با فشار دادن آن توسط سه انگشت دست، از خط کادر مستطیل بیرون انداخته شوند تا به عنوان امتیاز محسوب شوند. این عمل «چیرتمهک» نامیده میشود.
- ادامه بازی: بازیکن باید تکتک آشیقها را بزند و از خط خارج کند تا برنده شود. اگر نتواند، نوبت به بازیکن بعدی میرسد. بازی تا زمانی ادامه مییابد که تمام آشیقها از زمین بازی خارج شوند.
لازم به ذکر است که «ساققا» معمولاً از آشیق پای راست انتخاب میشود، مگر اینکه بازیکن چپدست باشد که در این صورت از آشیق پای چپ استفاده میکند.
اطلاعات جامعتری در مورد این موضوع را در بازی محلی شیر پلنگ پیدا کنید.
اگر به این موضوع علاقه دارید، حتماً بازی های محلی ارمنستان را بخوانید.
برای اطلاعات بیشتر، به مقاله بازی های محلی پاکستان مراجعه کنید.
مقاله بازی محلی بجول بازی حاوی اطلاعات جامعی است.
اهمیت فرهنگی و اجتماعی بازی آشیق
بازی آشیق علاوه بر جنبه سرگرمی، نقش مهمی در تقویت مهارتهای حرکتی، هماهنگی دست و چشم، و افزایش دقت و تمرکز بازیکنان دارد. همچنین، این بازی به عنوان یک فعالیت گروهی، به تقویت روابط اجتماعی و ایجاد حس رقابت سالم در میان کودکان و نوجوانان کمک میکند. حفظ و احیای اینگونه بازیهای سنتی میتواند به انتقال فرهنگ و ارزشهای بومی به نسلهای آینده کمک شایانی نماید.
مقاله بازی محلی دبرنا منبع بسیار خوبی برای یادگیری بیشتر است.
در پایان، بازی آشیق نمونهای از بازیهای محلی است که با سادگی ابزار و قوانین خود، توانسته است جایگاه ویژهای در فرهنگ اقوام ترکمن و آذری پیدا کند و به عنوان بخشی از میراث فرهنگی این مناطق محسوب شود.
برای گسترش دانش خود، به مقاله بازی محلی اردبیل سر بزنید.
توصیه میشود به مطالعه مقاله بازی محلی توپ چرخی ادامه دهید.