سید مرتضی آوینی، مستندساز، نویسنده و نظریهپرداز برجسته ایرانی، با آثار ماندگار خود در حوزه دفاع مقدس و نقد تمدن غرب، جایگاه ویژهای در فرهنگ و هنر ایران دارد. او با مجموعه مستند «روایت فتح» بهعنوان نمادی از هنر متعهد شناخته میشود.
**زندگینامه شهید سید مرتضی آوینی**
سید مرتضی آوینی در سال ۱۳۲۶ در شهر ری به دنیا آمد. تحصیلات خود را در رشته معماری در دانشگاه تهران به پایان رساند. پس از پیروزی انقلاب اسلامی، به فعالیتهای هنری و فرهنگی روی آورد و با تمرکز بر مستندسازی، بهویژه در حوزه دفاع مقدس، آثار ارزشمندی خلق کرد.
**جدول اطلاعات زندگی شهید سید مرتضی آوینی**
| **مشخصه** | **توضیحات** |
|———————|——————————————————————————|
| **نام کامل** | سید مرتضی آوینی |
| **تاریخ تولد** | ۱۳۲۶ شمسی |
| **محل تولد** | شهر ری، ایران |
| **تحصیلات** | کارشناسی معماری از دانشگاه تهران |
| **فعالیتها** | مستندساز، نویسنده، نظریهپرداز |
| **آثار شاخص** | مجموعه مستند «روایت فتح»، کتاب «توسعه و مبانی تمدن غرب» |
| **تاریخ شهادت** | ۲۰ فروردین ۱۳۷۲ شمسی |
| **محل شهادت** | منطقه فکه، استان خوزستان، ایران |
| **محل دفن** | گلزار شهدای بهشت زهرا (س) |
**فعالیتهای هنری و فرهنگی**
شهید آوینی با مجموعه مستند «روایت فتح» به ثبت حماسههای رزمندگان در جبهههای جنگ پرداخت. این مجموعه با نثر شاعرانه و صدای خاص او، تأثیر عمیقی بر مخاطبان گذاشت. علاوه بر مستندسازی، او مقالاتی در نقد تمدن غرب و تبیین مبانی حکومت اسلامی نگاشت که در نشریات مختلف منتشر شدند.
**شهادت و میراث**
در ۲۰ فروردین ۱۳۷۲، در حین ساخت مستندی در منطقه فکه، بر اثر انفجار مین به شهادت رسید. رهبر معظم انقلاب اسلامی، او را «سید شهیدان اهل قلم» نامیدند. آثار و اندیشههای او همچنان الهامبخش هنرمندان و اندیشمندان در حوزه هنر متعهد است.
**نتیجهگیری**
شهید سید مرتضی آوینی با تعهد به ارزشهای اسلامی و انقلابی، هنر را در خدمت حقیقت و معنویت قرار داد. زندگی و آثار او نشاندهنده مسیری است که هنر میتواند در تعالی روح و جامعه ایفا کند.