آموزش نگهداری و سرویس آبگرمکن میتواند به صرفهجویی در هزینهها و پیشگیری از خطرات احتمالی ناشی از نقص فنی آن کمک زیادی کند. امروزه در بسیاری از منازل از آبگرمکنهای دیواری گازی استفاده میشود. این دستگاهها برای حفظ عملکرد مناسب خود، نیاز به بررسی و نگهداری سالانه دارند.
در این مطلب، آموزش مراحل سرویس آبگرمکن را به همراه سه نکته کلیدی برای نگهداری بهتر از این وسیله ضروری خانه بررسی خواهیم کرد.
رونیکس را بخوانید.
تعمیرکار آبگرمکن در حال انجام کار است.
آبگرمکن دیواری چیست و چطور کار میکند؟
تا حدود بیست سال پیش، بیشتر آبگرمکنها مخزنهای بزرگی داشتند و وزنشان بسیار سنگین بود. به همین دلیل، تعمیر و نگهداری از این آبگرمکنها کاری دشوار و زمانبر محسوب میشد.
اما آبگرمکنهای دیواری این مشکل را برطرف کردند. طراحی و کارکرد این مدل بسیار سادهتر است. با حذف مخزن، آبگرمکن مستقیماً به لوله آب سرد وصل میشود.
آبگرمکن دیواری آب را در خود ذخیره نمیکند. بلکه آب هنگام عبور از لولههای فلزی، حرارت شعله را جذب میکند و گرم میشود و سپس برای استفاده آماده میگردد.
آبگرمکنهای دیواری با سوختهای مختلفی کار میکنند؛ از نفت گرفته تا گاز کپسول و گاز شهری. این نوع آبگرمکنها بسته به منبع سوختشان، قابل تنظیم و تغییر در ساختار هستند. در این مقاله قصد داریم روش سرویس آبگرمکن دیواری گازی را بررسی کنیم و ببینیم بهترین راه برای سرویس این دستگاه چیست.
بیشتر بخوانید: گام به گام با مراحل راه اندازی شوفاژ در زمستان
کار باز کردن پوشش یا قاب بیرونی آبگرمکن دیواری، معمولاً برای سرویس، تعمیر یا بررسی قطعات داخلی آن انجام میشود. برای این کار، ابتدا باید مطمئن شوید که دستگاه کاملاً از برق و آب جدا شده است تا خطری برای شما ایجاد نکند.
سپس، با دقت به قاب دستگاه نگاه کنید. معمولاً این پوشش با چند پیچ در قسمتهای مختلف نگه داشته شده است. این پیچها ممکن است در لبههای قاب، زیر برچسبها یا در پنل جلویی قرار گرفته باشند. با استفاده از پیچگشتی مناسب، این پیچها را به آرامی باز کنید.
بعد از باز کردن تمام پیچها، پوشش را با احتیاط از بدنه اصلی جدا کنید. گاهی اوقات ممکن است این قاب با گیرههای پلاستیکی نیز محکم شده باشد، بنابراین مراقب باشید که با فشار یا حرکت نادرست، به آن آسیب نزنید.
پس از برداشتن پوشش، قطعات داخلی آبگرمکن در دسترس خواهند بود. در این مرحله میتوانید نسبت به بررسی، تمیزکاری یا تعویض قطعات لازم اقدام کنید.
چه زمانی آبگرمکن نیاز به سرویس پیدا میکند؟
علاوه بر زمانهای معمول سرویس آبگرمکن، گاهی نشانههایی ظاهر میشوند که خبر از مشکل در دستگاه میدهند. در این مطلب، این علائم هشداردهنده را با هم مرور میکنیم.
* شنیدن صداهای غیرعادی از آبگرمکن
* تغییر رنگ آب گرم خروجی
* استشمام بوی گاز
* زرد شدن رنگ شعله شمعک
* خاموش شدن ناگهانی آبگرمکن
* ثابت نبودن دمای آب (سرد و گرم شدن متناوب)
* گرم نشدن آب
* کم شدن فشار آب گرم
* به هم خوردن تنظیمات دستگاه
* خاموش شدن شعله شمعک
* مشاهده نشتی آب از دستگاه
در بخشهای بعدی، برخی از مهمترین این مشکلات را به طور کامل شرح خواهیم داد.
گام اول در آموزش سرویس آبگرمکن
اولین قدم برای یادگیری نحوه سرویس آبگرمکن، مطالعه دقیق دفترچه راهنمای آن است. این نکته فقط برای آبگرمکن نیست؛ پس از خرید هر وسیلهای، بهتر است ابتدا راهنمای استفاده آن را با دقت بخوانید.
پس از خواندن دفترچه، برق آبگرمکن را قطع کنید. چرا که سیستم روشن شدن این مدل آبگرمکنها با برق کار میکند. بنابراین، پیش از شروع هر کاری، باید آن را از برق جدا کنید.
سپس نوبت به بستن شیر گاز و شیر آب سرد میرسد. با این کار، آبگرمکن به طور کامل برای سرویس دورهای آماده خواهد شد.
برای خاموش کردن آبگرمکن دیواری، ابتدا باید شیر اصلی گاز را ببندید. این شیر معمولاً روی لوله گاز نزدیک به دستگاه قرار دارد. آن را در جهت عقربههای ساعت بچرخانید تا کاملاً بسته شود. پس از این کار، دیگر گاز به آبگرمکن نمیرسد و شعله آن خاموش میشود.
آموزش سرویس آبگرمکن و رسوب زدایی
یک مشکل رایج و مهم در آبگرمکنهای دیواری گازی، رسوبگیری شلنگها و قطعات متصل به آن است. این اتفاق اغلب به دلیل ناخالصی و کیفیت نامناسب آب رخ میدهد.
وقتی رسوب در شلنگهای فلزی آبگرمکن جمع میشود، به مرور زمان عبور آب با سختی روبرو شده و عملکرد دستگاه ضعیف میشود. به همین دلیل، پاکسازی رسوبات یکی از خدمات معمول و ضروری برای این دستگاهها محسوب میشود.
در راهنمای نگهداری آبگرمکن، دو شیوه برای تمیز کردن و رفع رسوب در نظر گرفته شده است.
روش دستی
برای تمیز کردن رسوب آبگرمکن به روش دستی، ابتدا دو شلنگ گاز به طول یک متر آماده کنید. یکی از این شلنگها را به محل ورودی آب سرد و دیگری را به خروجی آب گرم آبگرمکن وصل کنید. همچنین شلنگ دیگری را به لوله آب سرد ساختمان متصل کنید تا آب سرد بتواند وارد آبگرمکن شود و رسوبهای چسبیده به لولههای داخلی را نرم و جدا کند.
بعد از این مرحله، با استفاده از جوهر نمک، چند بار لولههای داخلی آبگرمکن را شستوشو دهید تا رسوبها کاملاً پاک شوند و از دستگاه خارج گردند.
روش پمپی
در روش تمیز کردن با پمپ و اسید، تکنسین تعمیر آبگرمکن، با استفاده از یک پمپ مخصوص، محلول اسیدی را به درون لولههای دستگاه هدایت میکند. این کار باعث میشود رسوباتی که در طول زمان در لولهها جمع شدهاند، کمکم حل شده و از سیستم خارج شوند.
مزایا و معایب رسوبزدایی به روش دستی و روش پمپی
پیش از آن که روش دستی یا پمپی را برای پاککردن رسوب آبگرمکن انتخاب کنید، خوب است نکات مثبت و منفی هر روش را در نظر بگیرید. این کار به شما کمک میکند تا پاکسازی رسوب را به شکلی ایمن و مؤثر انجام دهید.
مهمترین خوبیها و کاستیهای هر یک از این دو روش در جدول زیر آورده شده است.
| رسوبزدایی دستی | رسوبزدایی پمپی | ||
| مزایا | معایب | مزایا | معایب |
| هزینه کمتر | زمانبر بودن | سرعت بالاتر | هزینه بیشتر |
| دقت بالاتر | نیازمند صرف قدرت بیشتر | عدم نیاز به صرف قدرت | احتمال آسیب به آبگرمکن |
| ایمنی بیشتر | اثربخشی کمتر | اثربخشی بیشتر | نیاز به تخصص |
در این مطلب، قصد داریم به طور کامل و از پایه، با انواع سیستمهای گرمایشی از نوع شوفاژ آشنا شویم. این راهنمای بهروز، اطلاعات روشن و سادهای را درباره مدلهای مختلف شوفاژ که در سال جاری رایج هستند، ارائه میدهد. هدف این است که شما بتوانید با درک ویژگیهای هر نوع، انتخاب مناسبتری برای فضای زندگی یا کار خود داشته باشید. از مدلهای دیواری گرفته تا انواع ایستاده و پیشرفتهتر، به زبان ساده توضیح داده میشوند تا برای هر فردی، بدون نیاز به تخصص فنی، قابل درک باشد.
آموزش سرویس آبگرمکن و دلیل داغ نشدن آب
یک مشکل معمول در آبگرمکنها این است که نمیتوانند آب را به اندازه کافی داغ کنند. به عبارت دیگر، دستگاه آنطور که انتظار میرود، آب گرم مورد نیاز را فراهم نمیکند. این موضوع معمولاً چند دلیل رایج دارد که در ادامه آنها را بررسی میکنیم. همچنین همانطور که در سایت هوم سرویس اشاره شده است:
“انواع آبگرمکن دیواری و زمینی وظیفه تامین آب گرم ساختمان را به عهده دارند. وقتی سیستم گرمایشی به هر علتی دچار مشکل می شود، باید به سرعت ایراد کار را پیدا کرد. بدون تردید نمی توانید چندین روز بدون آبگرم حمام و … سپری کنید. عدم دسترسی به آبگرم برای خانواده هایی که فرزند کوچک دارند، یک فاجعه است. به خصوص در فصول سرد سال که کاربرد آبگرمکن بیشتر هم می شود.
اگر آبگرمکن آب را گرم نمیکند، اول از همه باید درجه تنظیم دمای آن را چک کنید. گاهی ممکن است به طور تصادفی این تنظیم تغییر کرده باشد و با بالا بردن دما، مشکل برطرف شود. مورد بعدی این است که سر دوش حمام را از نظر رسوب و گرفتگی بررسی کنید. بعضی وقتها رسوب داخل لولهها باعث میشود جریان آب گرم به درستی انجام نشود. در این حالت، با تمیز کردن یا تعویض سر دوش، مشکل کاملاً حل میشود. اگر مشکل از رسوب سر دوش باشد، معمولاً بقیه شیرهای آب گرم سالم هستند و میتوانید با باز کردن شیر آب گرم آشپزخانه، از کارکرد درست آبگرمکن مطمئن شوید. اگر مشکل از این موارد نباشد، به احتمال زیاد دلیل گرم نشدن آب، مربوط به خود دستگاه آبگرمکن دیواری است.”
تنظیمات دستگاه را بررسی کنید
رایجترین دلیل برای کار نکردن آبگرمکن، تنظیم نبودن درست آن است. برای رفع این مشکل کافی است یک بار دفترچه راهنمای دستگاه را بخوانید و تنظیمات آن را دقیقاً طبق دستور انجام دهید.
تنظیم دمای آبگرمکن دیواری
برای تنظیم دمای آبگرمکن دیواری، معمولاً یک پیچ یا ولوم کنترل دما روی دستگاه وجود دارد. این پیچ اغلب با درجهبندی اعداد یا نشانگرهایی مثل کلمات “کم”، “متوسط” و “زیاد” مشخص شده است.
برای تغییر دما، کافی است این پیچ را به آرامی در جهت مورد نظر بچرخانید. چرخش به سمت راست یا علامت مثبت معمولاً دمای آب را افزایش میدهد و چرخش به سمت چپ یا علامت منفی، دمای آن را کاهش میدهد.
پس از تنظیم، چند دقیقه صبر کنید و سپس دمای آب خروجی از شیر آب را بررسی نمایید تا مطمئن شوید به میزان دلخواه شما رسیده است.
توجه: برای ایمنی بیشتر و جلوگیری از سوختگی، به ویژه در خانههایی که کودک یا سالمند حضور دارد، توصیه میشدم دمای آبگرمکن روی مقدار متوسط و متعادل تنظیم شود.
فشار کم آب
یک دلیل دیگر که این مشکل پیش میآید، کم بودن فشار آب است. این مسئله بیشتر در ساختمانهای بلند یا مجموعههای آپارتمانی دیده میشود. برای حل این مشکل، میتوانید از پمپ آب کمک بگیرید. ما در مقالهای با عنوان «راهنمای نصب پمپ آب خانگی، در دو مدل بدون مخزن و مخزن دار» به طور کامل درباره این راهحل توضیح دادهایم.
خرابی سنسور دودکش آبگرمکن
یک دلیل دیگر که باعث میشود آبگرمکن نتواند آب را گرم کند، ممکن است مشکل در قطعهای به نام سنسور باشد. در این حالت، میتوان سنسور را تعمیر کرد یا یک سنسور جدید جایگزین آن نمود. تصمیم نهایی درباره تعمیر یا تعویض این قطعه، بهتر است بر اساس نظر یک متخصص با تجربه گرفته شود.
ایراد دودکش آبکرمکن
دودکش در دستگاههایی که با گاز کار میکنند، بسیار مهم است. هم روی کارکرد درست وسیله اثر میگذارد و هم ممکن است باعث شود سلامت افراد به خطر بیفتد.
بنابراین اگر آبگرمکن شما مشکل دارد، خوب است که ابتدا بخشهای مربوط به دودکش آن را چک کنید.
خرابی ترموکوبل
ترموکوبل نقش کلیدی در تنظیم دمای آبگرمکن و کنترل روشن و خاموش شدن شعله دارد. اگر شیر آب گرم را باز کنید ولی شعله آبگرمکن روشن نشود، به احتمال زیاد ترموکوبل دستگاه شما دچار مشکل شده است.
این قطعه معمولاً از آلیاژهایی مانند آلومینیوم، استیل و نیکلکروم ساخته میشود و به ترموستات آبگرمکن وصل است. کار ترموکوبل این است که تغییرات دمای داخل مخزن آبگرمکن را بسنجد و این اطلاعات را به ترموستات منتقل کند. سپس ترموستات بر اساس این دادهها، تعداد و مدت زمان کارکرد المنتهای گرمایشی را مدیریت میکند.
درست کردن ترموکوبل آبگرمکن دیواری
اگر آبگرمکن دیواری شما روشن نمیشود، ممکن است مشکل از ترموکوبل باشد. ترموکوبل یک قطعه ایمنی کوچک است که نزدیک مشعل قرار دارد. کار آن این است که حرارت مشعل را حس کند و اگر شعله خاموش شد، جریان گاز را قطع کند تا از نشت گاز جلوگیری شود.
برای تعمیر یا تعویض آن، ابتدا باید شیر گاز ورودی به آبگرمکن را ببندید. سپس، پوشش محافظ دستگاه را بردارید تا به قسمت داخلی دسترسی پیدا کنید. ترموکوبل معمولاً به وسیله یک مهره کوچک به شیر گاز وصل شده است. این اتصال را با دقت باز کنید. سپس، ترموکوبل را از جای خود خارج نمایید.
قطعه جدید را دقیقاً در همان محل قبلی نصب کنید و اتصالات را محکم ببندید. مراقب باشید که ترموکوبل در مسیر صحیح شعله قرار گیرد. در پایان، پوشش دستگاه را سر جای خود بگذارید، شیر گاز را باز کنید و آبگرمکن را روشن نمایید تا از درست کار کردن آن مطمئن شوید.
توجه: اگر با این کارها آشنا نیستید، بهترین کار تماس با یک تعمیرکار مجرب است تا کار به شکل ایمن انجام شود.
علت زرد سوختن شعله آبگرمکن و آموزش سرویس آبگرمکن
در دستگاههایی که با گاز کار میکنند، رنگ و شکل شعله نشان میدهد که دستگاه به درستی کار میکند یا مشکل دارد. معمولاً وقتی شعله آبی رنگ است، یعنی دستگاه سالم است و اگر شعله زرد باشد، احتمالاً مشکلی در کارکرد آن وجود دارد.
شعله زرد در آبگرمکن هم میتواند دلایل مختلفی داشته باشد که در ادامه به آنها میپردازیم.
مشکل در هواگیری آبگرمکن
این مشکل ممکن است به خاطر خراب شدن حسگر دودکش یا حتی بستن نادرست بخشهای مختلف دودکش رخ دهد. چنین وضعیتی میتواند منجر به نشت گازهای خطرناک شود و پیامدهای ناگواری به دنبال داشته باشد. برای رفع این مشکل، مطمئن شوید که تمام قطعات دودکش به درستی به هم وصل شدهاند و حسگر دودکش را نیز چک کنید. اگر حسگر خراب بود، آن را درست کنید یا جایگزین نمایید.
فشار گاز نامناسب
وقتی گاز به طور کامل در آبگرمکن میسوزد، رنگ شعله آبی خواهد بود. اما اگر فشار گاز کمتر یا بیشتر از حد لازم باشد، ممکن است شعله به رنگ زرد دیده شود. برای حل این مشکل، بهتر است ابتدا فشار گاز را چک کنید. گاهی گرفتگی یا انسداد در خروجی گاز (نازل) باعث تغییر فشار میشود. با کمک یک فشارسنج میتوانید متوجه شوید که فشار گاز مناسب است یا خیر. بعد از تشخیص مشکل، میتوانید با تنظیم رگلاتور، فشار گاز را به حالت عادی برگردانید.
خرابی المنتها
المنتها بخشهای حیاتی در آبگرمکنهای دیواری به شمار میروند. اگر این قطعات خراب شوند یا دچار رسوب شوند، میتوانند باعث شوند شعله آبگرمکن به رنگ زرد بسوزد.
آموزش سرویس آبگرمکن و نشت گاز
نشت گاز یکی از مشکلات رایج در آبگرمکنهای دیواری محسوب میشود. این نشتی علاوه بر اینکه میتواند کارکرد عادی دستگاه را مختل کند، ممکن است خطرات جدی برای سلامتی و جان افراد ایجاد نماید. دلایل مختلفی میتواند باعث بروز این مشکل شود که در ادامه به آنها اشاره میکنیم.
بررسی خرابی شلنگ گاز آبگرمکن
مشکلاتی که ممکن است باعث نشتی گاز از شلنگ آبگرمکن شوند عبارتند از:
– خرابی یا پارگی اورینگ (اورینگ حلقهای است که دور شیر قرار میگیرد و از نشت آب یا گاز جلوگیری میکند. اگر این قطعه خراب یا پاره شود، ممکن است گاز نشت کند.)
– سوختن یا خرابی رابط مربوط به شمعک
– خرابی واشر شیر اصلی آبگرمکن
– ترک برداشتن بدنه رگلاتور (قطعهای که فشار گاز را تنظیم میکند)
– فرسوده شدن واشر مربوط به هواگیری دستگاه
3 نکته مهم در مراحل آموزش سرویس آبگرمکن
آموزش تعمیر و نگهداری آبگرمکن شامل چند بخش اصلی است. در این نوشته، مشکلات معمولی که برای آبگرمکنهای گازی دیواری پیش میآید را بررسی کردیم. با این حال، برای سرویس مناسب آبگرمکن باید سه موضوع کلیدی را همیشه در نظر بگیرید. در بخشهای بعدی، مهمترین نکاتی که برای سرویس کردن آبگرمکن لازم است بدانید را با هم مرور میکنیم.
جعبه ابزار خود را تکمیل کنید
اگر شما هم از آن افرادی هستید که خودتان دست به کار میشوید و تعمیرات خانه را انجام میدهید، برای سرویس یا تعمیر آبگرمکن باید یک جعبه ابزار مناسب در اختیار داشته باشید. این جعبه ابزار بهتر است شامل پیچگوشتیهای مختلف، آچار در سایزهای گوناگون، انبر و دیگر لوازم ضروری باشد. علاوه بر داشتن مهارت، برای انجام درست کارها به ابزارهای مناسب و کامل نیاز دارید.
رونیکس گستردهترین مجموعه ابزار در ایران را ارائه میدهد. این برند ابزارهای مختلفی از جمله ابزار برقی، ابزار بادی، ابزار بنزینی و سایر انواع را برای شما فراهم کردهاست.
با متخصصین مشورت کنید!
یادگیری روش سرویس آبگرمکن به تنهایی برای تعمیر آن کافی نیست. در صورت انجام نادرست تعمیر و سرویس، ممکن است خطرات جدی برای جان افراد به وجود آید. بنابراین، توصیه میشود حتماً با یک تعمیرکار ماهر و با تجربه مشورت نمایید.
پاکسازی منظم آبگرمکن
قطعات داخلی آبگرمکن مانند لولهها و شعلهگیرها باید به صورت منظم تمیز شوند. این کار مانع از جمع شدن جرم، رسوبات معدنی و دیگر آلودگیها میشود. تمیز کردن دورهای این قطعات، باعث میشود آبگرمکن شما مدت بیشتری سالم بماند و عمر مفید آن افزایش یابد.
سرویس سالیانه آبگرمکن
برای نگهداری درست و کارکرد بیخطر آبگرمکن، رعایت نکات ایمنی و انجام سرویس سالانه بسیار مهم است. شما میتوانید این کار را به کمک افراد متخصص انجام دهید. اقدامات اصلی که در یک سرویس سالیانه آبگرمکن باید انجام شوند شامل این موارد است:
بررسی دودکش برای اطمینان از بازبودن مسیر و نداشتن نشتی یا گرفتگی
کنترل فشار گاز ورودی
تنظیم دقیق حسگرها (سنسورها)
تمیز کردن مسیر لولهها
بررسی شرایط فیلتر و تعویض آن در صورت لزوم
سخن آخر
بهترین روش برای نگهداری از آبگرمکن، توجه و مراقبت همیشگی است. یادتان باشد که خرابی آبگرمکن فقط کارهای روزانه شما را به هم نمیریزد، بلکه ممکن است امنیت خانه را هم به خطر بیندازد و مشکلات بزرگی برای سلامتیتان ایجاد کند. اگر به طور منظم آبگرمکن را سرویس کنید، هم کارایی آن بهتر میشود و هم از ایمنی آن مطمئن خواهید شد.
آیا تا به حال آبگرمکن خود را سرویس کردهاید؟ از نظر شما مهمترین نکات در این کار چه چیزهایی هستند؟
سوالات متداول
چطور بفهمیم آبگرمکنمان خراب شده است؟
مهمترین نشانههای خرابی آبگرمکن معمولاً اینها هستند:
– آب به خوبی گرم نمیشود.
– فشار آب گرم کم است.
– رنگ شعله تغییر کرده است.
– بوی گاز در فضا پخش میشود.
چگونه میتوان آبگرمکن را رسوبزدایی کرد؟
برای تمیز کردن رسوبات داخل آبگرمکن، دو روش اصلی وجود دارد:
۱. روش دستی
۲. روش استفاده از پمپ
علت زرد شدن شعله آبگرمکن چیست؟
اگر شعله آبگرمکن به جای آبی، زرد رنگ شود، معمولاً به این دلایل است:
– سیستم هواگیری دستگاه مشکل دارد.
– فشار گاز ورودی مناسب نیست.
– قطعات گرمکننده (المنتها) خراب شدهاند.
یک پاسخ
خیلی ممنون از این آموزش جامع و کاربردی! نکات ایمنی و مراحل سرویس رو خیلی شفاف توضیح دادید. یه جاش به ذهنم رسید که اگر یه مثال واقعی از اتفاقی که بخاطر سرویس نکردن سالیانه افتاده بود رو هم می نوشتید، تأثیرش دوچندان می شد و حسابی هشداردهنده می شد.