دریلهای چکشی با بهرهگیری از یک سازوکار ضربهزن یا چکشی ساخته میشوند تا دو کار را انجام دهند: سوراخکاری معمولی و سوراخکاری ضربهای در موادی مانند بتن و مصالح سخت. این مکانیسم باعث میشود مته ضمن چرخیدن، ضربات پیاپی و سریعی هم به سطح وارد کند. این ویژگی، سرعت پیشروی و کارایی دریل را در مواد سخت بسیار بالا میبرد. با این حال، ممکن است در حین کار بهویژه هنگام استفادههای طولانی و سنگین، متوجه شوید که دریل چکشی عملکرد خوبی ندارد؛ ناگهان داغ میکند، ضربههایش ضعیف میشود یا حتی دیگر هیچ ضربهای نمیزند. در چنین شرایطی بهتر است کار را متوقف کنید و با پیدا کردن دلیل مشکل، راهحل مناسبی برای رفع آن بیابید.
در این نوشته از مجله رونیکس، چگونگی کارکرد سیستم ضربه، دلایل از کار افتادن ضربه دریل چکشی و روشهای برطرف کردن آن را مرور میکنیم.
اگر به این موضوع علاقه دارید، حتماً آموزش عیب یابی و تعمیر سمعک به زبان ساده را بخوانید.
مقاله بهترین دریل چکشی بازار ایران: پرفروشترین مدلها و برندها حاوی اطلاعات جامعی است.
رونیکس را بخوانید.
مکانیزم ضربه در دریل چکشی
برای اینکه بفهمید چرا دریل چکشی شما ضربه نمیزند و راه درست رفع مشکل را پیدا کنید، اول باید بدانید این وسیله چطور کار میکند. بهتر است ابتدا با دریل چکشی بیشتر آشنا شوید.
در داخل دریل چکشی و نزدیک به سهنظام آن، دو صفحه دندانهدار (صفحات چکشی) قرار دارد. دندانههای این دو صفحه روی هم میلغزند. کارکرد چرخدنده، فلنج و همین صفحات چکشی در نهایت باعث یک حرکت رفت و برگشتی همراه با ضربههای پشت سر هم میشود. این ضربههای قوی و پیدرپی هستند که باعث میشوند متهای که به سهنظام بسته شده، حتی در سختترین مواد هم فرو رفته و به سرعت آنها را سوراخ کند. اگر این ضربهها وجود نداشته باشد، مته در سطح سخت گیر کرده و میشکند.
برای درک عمیقتر این موضوع، مطلب 0 تا ۱۰۰ آموزش تعمیر محافظ برق | نحوه عیب یابی و تعمیر محافظ برق را بخوانید.
گاهی ممکن است مکانیسم ضربهزنی یا همان سیستم چکشی دریل به درستی کار نکند و دریل ضربه نزند. در این حالت باید دستگاه را بررسی کرده و مشکل را حل کنید. در ادامه، دلایل اصلی ضربه نزدن دریل چکشی را مرور میکنیم.
برای مطالعه بیشتر، به معرفی هیت سینک | هیت سینک چیست و چه کاربردی دارد؟ سری سر بزنید.

انتخاب اشتباه حالت سوراخکاری
دریل چکشی دو مد کاری دارد: حالت سوراخکاری عادی و حالت سوراخکاری چکشی. در حالت عادی، مته فقط میچرخد و میتوان از آن برای سوراخ کردن چوب، سرامیک یا آجر معمولی استفاده کرد. در حالت چکشی، مته علاوه بر چرخش، ضربههای کوچک و پشت سر هم هم میزند.
توصیه میکنیم این مطلب 5 روغن مناسب کمپرسور باد: کلید عملکرد عالی و طول عمر را حتماً بخوانید.
برای مصالح سختتر مثل بتن، سنگ، آجر فشرده یا کندن سرامیک، حتماً باید دستگاه را روی حالت چکشی بگذارید. اگر این کار را نکنید، دریل ضربهای وارد نمیکند و سوراخ کردن این جنس مواد سخت خواهد بود.
.h_iframe-aparat_embed_frame{position:relative;}.h_iframe-aparat_embed_frame .ratio{display:block;width:100%;height:auto;}.h_iframe-aparat_embed_frame iframe{position:absolute;top:0;left:0;width:100%;height:100%;}
شلشدن اتصالات دستگاه یا آسیب به بدنه دریل چکشی
هنگام کارهای سنگین و طولانی مانند سوراخ کردن مداوم بتن یا مصالح سخت، ممکن است ضربههای پیاپی به دستگاه وارد شود یا حتی در حین جابهجایی و کار، دریل از دست کاربر بیفتد. این اتفاقات میتواند به بدنه دریل صدمه بزند یا باعث شل شدن قطعات آن شود. در برخی موارد نیز قطعاتی مانند صفحات ضربهزن، چرخدندهها، فلنج و دیگر اجزای سیستم چکشی ممکن است آسیب ببینند. این مشکلات باعث میشود سیستم ضربهزنی دریل چکشی به درستی کار نکند یا حتی اختلال در سیستم الکتریکی آن ایجاد شود.
در صورت آسیب دیدن بدنه دریل، به نزدیکترین مرکز خدمات پس از فروش ابزار خود یا یک تعمیرگاه معتبر ابزار مراجعه کنید. تعمیر دستگاه را به افراد متخصص بسپارید تا دریل شما به طور صحیح تعمیر شود.

قدیمیشدن و استهلاک دریل چکشی
ممکن است این سوال برایتان پیش بیاید که در چنین شرایطی چه کاری باید انجام داد. بهترین راه این است که وسیله را نزد یک متخصص با تجربه در زمینه تعمیرات ببرید. در صورتی که امکان تعمیر وجود دارد، آن را درست کنید. اما اگر مدت زیادی از استفاده از آن گذشته و فرسوده شده است، بهتر است به فکر تهیه یک دریل چکشی نو باشید.
معکوسچرخیدن مته دریل چکشی
مته دریل هنگام سوراخکاری با حالت چکشی، باید به سمت راست بچرخد. اگر جهت چرخش آن را برعکس و به سمت چپ تنظیم کنید، دریل ضربات مؤثر و مناسبی ایجاد نخواهد کرد. بنابراین، پیش از شروع به کار با دریل چکشی، از صحت تنظیم جهت چرخش آن اطمینان حاصل کنید تا با اینگونه مشکلات مواجه نشوید.
خرابی ساچمه انتهای شفت
کلید دوحالته دریل که برای سوراخکاری معمولی و ضربهای استفاده میشود، از طریق یک ساچمه به محور اصلی دستگاه متصل است. گاهی اوقات، به دلایل گوناگون، جای این ساچمه فرسوده میشود یا سر آن صاف میگردد. در این حالت، عملکرد حالت چکشی دریل از کار میافتد. این مشکل با باز کردن و بررسی دریل قابل شناسایی است.
برای تشخیص خرابی محور گیربکس، به گفته سایت خودرو بانک:
یکی دیگر از نشانههای خرابی محور گیربکس، میتواند مشکل در شروع حرکت یا لرزش خودرو هنگام توقف و در حالت درجا کار کردن موتور باشد. به یاد داشته باشید که تشخیص خرابی بلبرینگ محور گیربکس، باز و بسته کردن آن و همچنین تعمیر این قطعه، کاملاً کاری تخصصی است و برای انجام آن حتماً باید به یک مکانیک ماهر مراجعه کنید.
نکات مهم برای نگهداری مناسب از دریل چکشی
مراقبت صحیح از دریل چکشی و روش کار با آن، نه تنها عمر ابزار شما را بیشتر میکند، بلکه کارایی بهتری نیز از آن دریافت خواهید کرد. در اینجا نکاتی را مرور میکنیم که رعایت آنها به عملکرد درست دریل چکشی کمک میکند.
هنگام انتخاب و خرید دریل چکشی، سعی کنید دستگاه را از یک برند معتبر و قابل اعتماد بخرید. این کار باعث میشود در آینده با مشکلاتی مثل مواد اولیه بیکیفیت یا مکانیزم ضربهای نامؤثر روبرو نشوید.
مواظب باشید اجسام فلزی بین چرخدندههای موتور و چرخدنده مقابل آن گیر نکنند. در صورت وقوع چنین اتفاقی، ممکن است سیستم الکتریکی دستگاه آسیب جدی ببیند.
هنگام سوراخ کردن فلزات نازک، دریل را روی حالت چکشی قرار ندهید.
در کارهای طولانی و سنگین صنعتی، بعد از هر نیم ساعت کار، کمی به دستگاه استراحت دهید. استفاده بیوقفه از ابزار، فشار زیادی به آن وارد میکند.
بیشتر بخوانید: مدلهای دریل چکشی رونیکس در یک نگاه
انتخاب درست ابزار و روش مناسب استفاده، تضمین کارکرد ایدهآل دریل چکشی
در این مطلب از مجله رونیکس، به دلایل کار نکردن قابلیت چکش دریلهای چکشی پرداختیم و برای هر کدام راهحلی ارائه دادیم. به طور کلی، دلیل از کار افتادن مکانیزم ضربهزنی در شرایط گوناگون و در مدلهای مختلف دریل، میتواند متفاوت باشد. از اصلیترین دلایل آن میتوان به زمین خوردن یا ضربه دیدن دریل، خرابی بخشهای داخلی مربوط به ایجاد ضربه، فرسودگی طبیعی قطعات و همچنین روش اشتباه در استفاده از دستگاه اشاره کرد.
اگر اطلاعات فنی دارید و میتوانید خودتان دستگاه را باز کنید، این کار را انجام دهید تا بتوانید قطعات را از نزدیک بررسی و مشکل را تشخیص دهید. اما اگر مهارت یا ابزار لازم را ندارید، حتماً دریل را به یک کارگاه تعمیرات معتبر ببرید و تعمیر آن را به افراد متخصص بسپارید.
به نظر شما چه مشکلات دیگری میتوانند باعث از کار افتادن قابلیت چکش دریل شوند؟ میتوانید دیدگاههای خود را در بخش نظرات همین صفحه با ما در میان بگذارید.
سوالات متداول
اگر دریل چکشی شما ضربه نمیزند، چه کاری باید انجام دهید؟
بهتر است برای جلوگیری از آسیب بیشتر به دستگاه، هرچه سریعتر به یک تعمیرگاه معتبر ابزار مراجعه کنید. ممکن است مشکل دریل جدی نباشد و با چند تنظیم ساده رفع شود؛ اما برای اطمینان و جلوگیری از خرابیهای احتمالی، مراجعه به تعمیرگاه بهترین راه است.
چه عواملی باعث از کار افتادن سیستم ضربه در دریل چکشی میشود؟
آسیب دیدن چرخدنده مقابل و چرخدنده چکشی که در قسمت زیرین شاسی قرار دارند، میتواند باعث کاهش قدرت ضربه یا حتی توقف کامل سیستم ضربه دریل چکشی شود.
آیا میتوان از دریل چکشی برای تخریب مصالح ساختمانی استفاده کرد؟
خیر؛ برای کارهای تخریبی مانند شکستن سطوح بتنی و سیمانی، یا کندن کاشی و سرامیک، باید از دریل بتنکن یا چکش تخریب استفاده کنید.
این موضوع را بهتر بشناسید با مطالعه ملوان و انزلی؛ فوتبال در رگهای یک شهر.