میکرومتر یک وسیلهی اندازهگیری بسیار دقیق است که برای سنجش ابعاد کوچک اجسام به کار میرود و به آن ریزسنج هم میگویند. از این ابزار در زمینههای گوناگونی مانند صنعت مکانیک، ساخت ماشینآلات، خطوط تولید، بازرسی کیفیت و مراکز پژوهشی استفاده میشود. در این نوشته میخواهیم به این پرسش که میکرومتر چیست پاسخ بدهیم و مدلهای مختلف آن را به شما معرفی کنیم.
رونیکس را بخوانید.
Micrometer چیست؟
در کارگاهها و صنایع، از وسایل گوناگونی برای سنجش ابعاد قطعات استفاده میشود. میکرومتر یکی از این ابزارهاست که به دلیل دقت بسیار بالا، کاربرد گستردهای دارد. این دقت به حدی است که میتوان نمونههایی با دقت اندازهگیری ۰٫۰۱ تا ۰٫۰۰۱ میلیمتر را به آسانی از بازار خریداری کرد.
میکرومتر از چه اجزایی تشکیل شده است؟
میکرومتر از نظر شکل کلی بسیار شبیه به کولیس است. قسمتهای اصلی تشکیلدهنده میکرومتر شامل موارد زیر میشود:
فک ثابت
این قطعه به قسمت اصلی میکرومتر ثابت شده و جابجا نمیشود.
این موضوع را بهتر بشناسید با مطالعه آموزش قدم به قدم تعمیر کیبورد لپ تاپ به زبان ساده.
فک متحرک
این قطعه به کمک یک پیچ مخصوص میتواند به جلو و عقب جابهجا شود.
استوانه مدرج یا همان خطکش میکرومتر
این قطعه استوانهای شکل بر روی بدنه اصلی میکرومتر نصب شده است. روی آن درجهبندیهایی وجود دارد که فاصلهها را بر حسب میلیمتر و یکدهم میلیمتر نشان میدهد.

پوسته مدرج یا ورنیه میکرومتر
این پوشش بر روی بخش استوانهای و مدرج دستگاه قرار میگیرد و درجهبندی آن تا واحد یک صدم میلیمتر دقیق است.
انواع میکرومتر چیست؟
میکرومترها بسته به کاربرد و شکل ساختشان، گونههای متفاوتی دارند. از میکرومتر برای سنجش اندازههایی مانند قطر درونی، قطر بیرونی، کلفتی قطعهها و موارد مشابه استفاده میگردد. برخی از انواع میکرومتر عبارتاند از:
برای اطلاعات بیشتر، به مقاله معرفی 5 روش پراستفاده برای برش فلزات مراجعه کنید.
میکرومتر خارجی
میکرومتر بیرونی وسیلهای است برای سنجش دقیق قطر بیرونی اجسام. این نوع، پرکاربردترین گونه میکرومتر به شمار میرود و در زمینههای گوناگونی مانند کار با ماشینآلات، امور مکانیکی و ساخت محصولات صنعتی مورد استفاده قرار میگیرد.
میکرومتر داخلی
از دیگر گونههای میکرومتر، میکرومتر داخلی است. این وسیلهای بسیار دقیق است که برای سنجش قطر درونی چیزها، مانند سوراخها و فرورفتگیها به کار میرود.
اگر سوالاتی دارید، مقاله سرویس و نگهداری آسانسور: همهچیز درباره مراحل و ابزارهای ضروری به شما کمک خواهد کرد.
میکرومتر عمق
میکرومتر ابزاری است که برای اندازهگیری عمق قطعات نیز به کار میرود. این نوع میکرومترها مجهز به یک پیچ هستند که با چرخاندن آن، میلهی اندازهگیر به درون سوراخ یا حفره حرکت میکند. وقتی این میله به انتهای حفره برسد، میکرومتر میتواند مقدار دقیق عمق را نشان دهد.

میکرومتر ورق
میکرومتر ورق یک ابزار دقیق اندازهگیری است که برای سنجش ضخامت انواع ورق و صفحه، مانند فلز، پلاستیک و کاغذ به کار میرود. این دستگاه در بسیاری از زمینههای صنعتی کاربرد دارد، از جمله صنعت چاپ و بستهبندی، ساخت ورقهای فولادی، تولید ورقهای فلزات غیرآهنی و نیز صنایع مرتبط با پلاستیک.
میکرومتر دیجیتالی
میکرومتر دیجیتال یک وسیله برای سنجش دقیق اندازههاست. از این ابزار برای محاسبه ضخامت، قطر یا دیگر ابعاد قطعات استفاده میشود. تفاوت اصلی آن با میکرومترهای معمولی در این است که نتیجه اندازهگیری را به صورت عدد روی یک صفحه نمایش دیجیتال نشان میدهد، نه روی یک صفحه درجهبندی شده قدیمی.
این دستگاه دیجیتال به شما امکان میدهد اندازهگیریهایی با دقت بسیار بالا، اغلب تا یک هزارم میلیمتر (میکرون) و حتی بیشتر، انجام دهید. کار کردن با میکرومتر دیجیتال معمولاً آسانتر و سریعتر از انواع سادهتر آن است و احتمال اشتباه در خواندن عدد نیز در آن بسیار کم است.
بیشتر بخوانید: برای کسب اطلاعات بیشتر در رابطه با ابزار اندازهگیری رونیکس کلیک کنید.
این موضوع را بهتر بشناسید با مطالعه بستن زنجیر چرخ در 5 دقیقه! + ابزار و ترفندهای طلایی.

کاربرد میکرومتر چیست؟
پس از آشنایی با مدلهای مختلف میکرومتر و شناخت بخشهای اصلی آن، اکنون خوب است پنج مورد از مهمترین کاربردهای این وسیله را بدانید.
اندازهگیری قطعات مکانیکی
میکرومتر ابزاری است که برای سنجش بسیار دقیق اندازههای مختلف قطعات ریز مکانیکی به کار میرود. با این وسیله میتوان قطر بیرونی، قطر درونی و همچنین طول چیزهایی مانند پیچ، مهره، سیم و میلههای کوچک را با دقت بالا اندازه گرفت. استفاده از میکرومتر باعث میشود قطعاتی با اندازههای بسیار دقیق و مطابق با استانداردهای مورد نیاز تولید شوند.
برای اطلاعات بیشتر، به مقاله معرفی روشهای تخصصی جوشکاری آلومینیوم با الکترود مراجعه کنید.
کنترل کیفیت در تولید
در زمینههایی مانند ساخت خودرو، صنعت هواپیما و فضا و همچنین تولید وسایل الکترونیکی، از ابزار دقیقی به نام میکرومتر استفاده میشود. کاربرد اصلی این ابزار اطمینان از اندازهگیری دقیق قطعات است تا مطمئن شوند هر قطعه در اندازههای تعیین شده و مجاز ساخته شده است. انجام این اندازهگیریهای دقیق، برای حفظ کیفیت و کارایی درست محصولات نهایی، کاملاً لازم و حیاتی است.
بیشتر بخوانید: آموزش عیبیابی و تعمیر سمعک به زبان ساده
اطلاعات جامعتری در مورد این موضوع را در 13 ابزار ضروری تعمیر لوازم خانگی + کاربردها پیدا کنید.
برای گسترش دانش خود، به مقاله جوشکاری اصطکاکی چیست؟ | آشنایی با 5 روش جوشکاری اصطکاکی + کاربرد هر روش سر بزنید.
این موضوع را بهتر بشناسید با مطالعه جوشکاری میگ چیست؟ | آشنایی با 0 تا 100 جوشکاری میگ.
تعمیر و نگهداری ماشینآلات
میکرومترها ابزارهایی هستند که برای سنجش میزان فرسودگی قطعات دستگاهها، مثل بلبرینگها، شفتها و سایر اجزای متحرک به کار میروند. دادههای به دست آمده از این اندازهگیریها به کارشناسان فنی این امکان را میدهد تا تخمین دقیقتری از زمان مورد نیاز برای تعویض یا بازسازی قطعات داشته باشند.
آزمایشگاههای تحقیقاتی و توسعه
میکرومترها ابزارهایی هستند که در آزمایشگاهها به کار میروند تا اندازهگیریهای بسیار دقیقی انجام دهند. از این ابزارها هنگام طراحی و آزمایش مواد تازه یا نمونههای پژوهشی استفاده میشود. به عنوان مثال، میتوان با آنها ضخامت ورقههای فلزی، قطر سیمها یا اندازهی قطعات پلیمری را با دقت بالا اندازه گرفت.
ساخت و ساز
در ساختمانسازی، از میکرومتر گاهی برای سنجش ضخامت لایههای محافظ مانند رنگ یا پوششهای دیگر استفاده میشود. این اندازهگیری به تضمین کیفیت و ماندگاری آن لایهها کمک میکند.
.h_iframe-aparat_embed_frame{position:relative;}.h_iframe-aparat_embed_frame .ratio{display:block;width:100%;height:auto;}.h_iframe-aparat_embed_frame iframe{position:absolute;top:0;left:0;width:100%;height:100%;}
سوالات متداول
میکرومتر و کولیس چه فرقی با هم دارند؟
این دو وسیله از نظر شکل و کاری که انجام میدهند، خیلی شبیه به هم هستند. اما فرق اصلی میکرومتر و کولیس در میزان دقت آنهاست. میکرومتر میتواند اندازهگیری را با دقت بسیار بالایی تا ۰.۰۰۱ میلیمتر انجام دهد.
برای درک عمیقتر این موضوع، مطلب کلکتور چیست؟ | با روش نصب و مزایای استفاده از کلکتور آشنا شوید را بخوانید.
میکرومتر چند نوع دارد؟
میکرومترها بر اساس کاری که انجام میدهند و فناوری ساختشان، انواع مختلفی دارند. مانند میکرومتر داخلی، میکرومتر خارجی، میکرومتر عمق، میکرومتر ورق، میکرومتر دیجیتالی و … . معمولاً هر میکرومتر از قسمتهایی مثل فک ثابت، فک متحرک، استوانهای که روی آن درجهبندی شده، پوسته درجهبندی شده، صفحه نمایشگر و … تشکیل شده است.
رونیکس چه ابزارهای اندازهگیری میسازد؟
رونیکس با توجه به نیاز بازار و مصرفکنندگان، انواع مختلفی از ابزارهای اندازهگیری تولید میکند. مانند متر دستی، متر لیزری، کولیس، تراز بنایی و … .